Design Patterns trong Python

Mẫu thiết kế Visitor trong Python

Thêm một thao tác mới, như tính tổng diện tích, cho một nhóm class mà không phải sửa các class đó.

  • Nâng cao
  • Đọc trong 3 phút
  • 1 ví dụ chạy được
Bạn sẽ học được gì
  • Phần tử với accept(visitor)
  • Visitor có một phương thức cho mỗi loại phần tử
  • Điều phối kép (double dispatch)
PriceVisitor
  • PriceVisitortotal = 15
    • Book().accept()visit_book → 10
    • Movie().accept()visit_movie → 5

Thao tác nằm trong visitor

Vấn đề

Bạn có một nhóm class ổn định, như các hình học hay sản phẩm, và liên tục thêm thao tác mới: tổng giá, thuế, xuất JSON. Nếu mỗi thao tác lại thêm thành một phương thức vào mọi class, code của một tính năng sẽ nằm rải rác ở nhiều file.

Hình dung đời thường

Mẫu Visitor giống thanh tra thuế đi kiểm tra các cửa hàng khác nhau. Mỗi cửa hàng chỉ mời thanh tra vào và cho biết mình là loại cửa hàng gì. Thanh tra mang theo quy định cho mọi loại cửa hàng, nên khi có bộ quy định mới chỉ cần cử một thanh tra mới, không phải sửa gì ở các cửa hàng.

Từ thanh tra thuế đến code
item.accept(visitor)🚪 Cửa hàng mời thanh tra vào
visitor.visit_book(self)🏷️ Cửa hàng cho biết mình thuộc loại nào
PriceVisitor🧾 Thanh tra mang theo các quy định
15💰 Tổng tiền cho một cuốn sách và một bộ phim
Thao tác nằm trong visitor, không nằm trong các class phần tử.
Định nghĩa ngắn gọn

Mẫu Visitor tách một thao tác ra khỏi một nhóm class phần tử, đưa vào một đối tượng (object) visitor riêng; mỗi phần tử gọi đúng phương thức của visitor ứng với kiểu của mình.

Những điểm quan trọng

  1. Book.accept gọi visitor.visit_book(self); Movie.accept gọi visitor.visit_movie(self).
  2. PriceVisitor giữ quy tắc tính giá cho cả hai loại.
  3. sum(item.accept(visitor) for item in [Book(), Movie()]) cộng 10 và 5.
  4. Một thao tác mới, như tính thuế, sẽ là một class visitor mới mà không phải sửa Book hay Movie.

Khi nào nên sử dụng?

  • Nhiều thao tác trên một nhóm kiểu ổn định: tính giá, xuất dữ liệu, vẽ.
  • Duyệt các cấu trúc như cây cú pháp trong trình biên dịch.
  • Giữ code của một tính năng ở cùng một chỗ.

Khi nào chưa cần

  • Thường xuyên thêm kiểu phần tử mới: khi đó mọi visitor đều phải cập nhật.
  • Code Python mà một dictionary ánh xạ từ kiểu sang hàm hoặc functools.singledispatch giải quyết đơn giản hơn.

Code ví dụ

Chạy code →
main.py
class Book:
    # Visitor: move new operations outside stable element classes.
    def accept(self, visitor): return visitor.visit_book(self)


class Movie:
    def accept(self, visitor): return visitor.visit_movie(self)


class PriceVisitor:
    def visit_book(self, book): return 10
    def visit_movie(self, movie): return 5


# Each element dispatches to the matching visitor method.
visitor = PriceVisitor()
print(sum(item.accept(visitor) for item in [Book(), Movie()]))
Lấy nút Run cho ví dụ này

Kết quả khi chạy

15

Giải thích code

Mỗi phần tử có phương thức accept() gọi đúng phương thức tương ứng của visitor, Book gọi visit_book() còn Movie gọi visit_movie(). PriceVisitor chứa toàn bộ logic tính giá, nên các class Book và Movie không cần biết về giá. Tổng giá trị là 10 + 5 = 15.

Thay đổi giá trị và chạy chương trình bằng trình chạy Python online của CodeUtility mà không cần cài Python.

Bài tập mở rộng

Hãy thử chỉnh sửa code theo các gợi ý dưới đây. Tự thay đổi và quan sát kết quả sẽ giúp bạn hiểu bài sâu hơn nhiều so với chỉ đọc code.

  1. Thay đổi domain của ví dụ nhưng vẫn giữ nguyên cấu trúc của design pattern.
  2. So sánh design pattern với một implementation đơn giản hơn và giải thích các trade-off.
  3. Viết test cho từng thành phần trước khi thêm một implementation khác.
Chạy trong trình biên dịch Python →

Lỗi hay gặp

Gọi nhầm phương thức của visitor

Phần tử phải gọi đúng phương thức cho kiểu của mình, nếu không sẽ áp nhầm quy tắc.

Sai
class Movie:
    def accept(self, visitor): return visitor.visit_book(self)
Cách sửa
class Movie:
    def accept(self, visitor): return visitor.visit_movie(self)

Bạn học xong bài này chưa?

Đánh dấu đã học để theo dõi tiến độ của bạn.